ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 77



                                               

قەقنەس

قەقنەس ، باڵندەیەکی خەیاڵییە، باسی لێکراوە لە داستانە کۆنەکانی عەرەب وەکو سەرچڵییەکانی سندیباد و ھەزار و یەک شەو، بەگشتیی لەنێو داستانە فارسی و رۆمانی و گریکی و میسڕی و چینییەکاندا ھەبووە. قەقنەس، وەکو بێچووی باڵندەیەکی پیرۆز لەنێو داستانەکاندا چ ...

                                               

ئەدۆنێ

حیماسەی ئەدۆنێ یەکێ لە گرنگترین شێعرەکانی وێژەی ئیتالیایە کە بە قەڵەمی شاعیری ئیتالیایی جامباتیستا مارینۆ نووسراوە و یەکەم جار لە ساڵی ١٦٢٣دا لە پاریسدا بڵاو کراوتەوە. ئەم شێعرە سەبارەت بە عەشقی ئەدۆنیس و ڤێنووس نووسراوە. ئەدۆنێ کوڕێکی زۆر جوانخا ...

                                               

ئیبن توفەیل

ئیبن توفەیل فەیلەسووف و زانا و پزیشکی موسڵمانی عەرەبی، یەکێکە لە بەناوبانگترین ئەو حەکیمە عەرەبیانەی کە پاشماوەی نەمری دوای خۆی جێ ھێشتووە، لە ڕۆژئاوا دا بە ناوی ناسراوە.

                                               

ئیبن حەزم

پێشەوا زاھری عەلی کوڕی ئەحمەد کوڕی سەعید کوڕی حەزم ، ئەندەلوسی قورتوبی، زانای ئەندەلوس بوو لە سەردەمی خۆیدا، یەکێکە لە پێشەوایانی ئیسلام، لە سەری لێکۆڵەرەوان بوو، کۆتا پلەی زیرەکی و ژیریی و وریایی و بیرتیژی بوو، علیم و زانستی بە کتاب و سوننەت زۆر ...

                                               

وەیسی قەرەنی

وەیسی قەرەنی بەناوی تەواوی ، کەسایەتیێکی موسڵمانی خەڵکی وڵاتی یەمەن بوو کە کاتی ژیانی محەممەد پێغەمبەری ئیسلام ژیاوەە. بازێ کەس گۆرێک لە جادەی کرماشان-ڕوانسەر بە ئەو نیسبەت ئەدەن.

                                               

عەبدوڵڵا عەزام

خوێندنى سەرەتایى و ناوەندى لە گوندەكەى خۆیان تەواو كردووە و، دواتر لە كۆلێژى كشتوكاڵی بە پلەى باڵا تەواو کردووە،دواتر درێژەیی بە خوێندن دا لە زانكۆى دیمەشق،پاشان لە ساڵی ١٩٦٩ پەیوەندى بە زانكۆى ئەزهەر كردووە لە میسر.دواتر چووە بۆ عومانی پایتەختى ...

                                               

مێژووی عێراق

عێراق لە مێژوودا بە وڵاتی دوو ڕووبار ناسراوە مێژووی ئەم ناوچەیە بۆ ١٠ ھەزار ساڵ زیاتر دەگەڕێتەوە خاوەن میژوویەکی زۆر دوور و درێژە سۆمەرییەکان ئەکەدییەکان ئاشوورییەکان بابلییەکان لە نەتەوە دێرینەکانی ئەم وڵاتەن خاوەنی شارستانییەتییەکی بەرزبووە لە ...

                                               

عومەر موختار

عومەر موختار ناوی تەواوی عومەری کوڕی موختاری کوڕی عومەری مونەفیی ھیلالی یە ناسراو بە عمر المختار و نازناوی شێخی شەھیدەکان و شێخی موجاھیدین و شێری بیابانی لێنراوە ، لە ٢٠ ئابی ساڵی ١٨٦١ لە بەتنانی برقە لە کێوی سەوزدا لەدایک بووە و باوکی لەسەر بنەم ...

                                               

حەمادە

حەمادە جۆرە دیمەنێکی تایبەتی بیابانییە کە لە دەشتی بەردین و تاشە چەوی ڕەقی گەورە پێکھاتووە، کە زۆربەی لمەکەی دوای پەستانەوەی لابراوە.

                                               

سەید

سەید ، سەی یا سەیی لە کۆمەڵگەی ئیسلامیدا بەو کەسانە دەوترێت کە بە ڕەچەڵەک دەگەڕێنەوە سەر موحەممەد پێغەمبەری ئیسلام. وشەی سەید کە عەرەبییە تا ڕادەیەکی زۆر لە نێوان کورد، فارس و عەرەبدا باوە. بەڵام لە بڕێک وڵاتەکاندا وەکوو میسر و لیبیا لە جیاتیی سە ...

                                               

شارەدێ

شارەدێ وشەیەکی نوێی کوردییە کە تازە ھاتووەتە ناو زمانی کوردییەوە لە بەرامبەر وشەی عەرەبیی ناحیە بەکار دەھێنرێت، لە دابەشکردنە کارگێڕییەکاندا لە باشووری کوردستان. جۆرێکی ناوچەیییە کە زۆربەی کات بریتییە لە ژمارەیەک گوند یان ھەندێک جار کۆمەڵێک شارەد ...

                                               

قەزا

قەزا بەشێکی کارگێڕیە بە مێژووییی بەکارهاتوە لە ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی وە ئێستا بەکاردێت/بەکاردەهات لە هەندێت ویلایەتە جێنشینەکانی. زاراوەکە لە زمانی تورکیی عوسمانی یە و واتا "دەسەڵاتى دادوەرى"؛ وە هەندێک جار وەرگێڕدراوە بۆ "ناوچە"، "بەشی-ناوچە" ، ...

                                               

ناحیە

ناحیە جۆرێک ناوچەیە کە زۆربەی کات بریتییە لە ژمارەیەک گوند و/یان ھەندێک جار کۆمەڵێک شارۆچکەی بچووک. لە تاجیکستان، بەشی ئاستی-دووەمە لەکاتێک لە سووریا، عێراق، لوبنان، ئوردن، سینجیانگ، و ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی پێشوو، ھەروەھا ناسرابوو بە بوجاک ، لە ...

                                               

ڕاغب عەلامە

ڕاغب عەلامە لەدایکبووی ٧ی حوزەیرانی ١٩٦٢. گۆرانیبێژ، سەماکەر، ئاوازدانەر و پێشکەشکاری تەلەڤیزیۆنییە. بەرلەوەی ببێتە ھونەرمەندێکی دیاری لوبنانییە. لەساڵانی ھەشتاکان ڕاغب بەشداری لە بەرنامەی ستۆدیۆی فەن کرد و خەڵاتی پلانتیومی بردەوە لەو بەرنامەیە. ...

                                               

نەزیھە محیەدین

نەزیھە محیەدین ژنە چالاکوانی مافەکانی ژنان و داکۆکیکار لە مافی دەنگدانی ژن، نووسەر، ڕۆژنامەنووس و کەسایەتی سیاسیی تورک بوو. ئەو لە سەدەی بیستەم، لەکاتی حوکمڕانی دەوڵەتی عوسمانی بەیەکێک لە ژنە چالاکوانە دیارەکانی ئەو سەردەمە دادەنرێت کە هەوڵ و تێک ...

                                               

محەممەد ڕەزا شەفیعی کەدکەنی

محەممەد ڕەزا شەفیعی کەدکەنی نووسەر، شاعر و وەرگێڕی ئێرانییە. ئەو بەڵگەنامەی دۆکتۆرای لە زانکۆی تاران لە سەر ئەدەبی فارسی وەرگرتووە. لە ئێستادا کەدکەنی مامۆستای ئەدەبی فارسییە لە زانکۆی تاران.

                                               

جۆرج ساند

ئەمانتین لوسیل ئۆرۆر دوپا باشتر بە ناوە قەڵەمییەکەی ناسراوە، کە جۆرج ساند ە، ڕۆماننووسێکی فەڕەنسی بوو کە باشتر بە پەیوەندییەکەی ناسراوە بە فرێدریک شۆپانەوە.

                                               

بیانسێ

بیانسێ له شاری هیووستنی ویلایەتی تێکساسی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا له دایک بوو. ئەو له سەرەتادا به هۆی ئەوەی گۆرانیبێژی یەکەمی گرووپی دێستینیز چایلد بوو ناوبانگی پەیدا کرد. دوای چەند کارێکی سەرکەوتوو لەگەڵ ئەم گرووپه، بیانسێ ئەلبۆمی یەکەمی خ ...

                                               

محەممەدڕەزا گوڵزار

پێش دەستپێکردن بە پیشەی ڕۆڵگێڕان بۆ سام و نێرگس ، ناوبانگی وەک گیتارژەنەکەی باندی مۆسیقای ئێرانی، باندی ئاری دەستکەوت. لە ٢٠٠٠، لەلایەن دەرھێنەری ئێرانی ئیرەج قادری، بانگھێشتکرابوو بۆ نواندن لە سام و نێرگس. و دەستی بە دەستکەوتنی ناوبانگ کرد لەدوا ...

                                               

باربارا سترایسەند

باربارا سترایسەند خانمەکتەر، گۆرانیبێژ و فیلمسازێکی ئەمریکییە. ئەو لەماوەی حەوت دەیە لە کارکردنی پیشەگەرییانە، بووەتە براوەی چەندین خەڵات لەوانە پێنج جار خەڵاتی ئێمی، دوو جار خەڵاتی ئۆسکار، نۆ جار خەڵاتی گۆڵدن گلۆب، دە جار خەڵاتی گرامی، ھەروەھا خ ...

                                               

پاریس ھیلتن

پاریس ھیلتن کەسایەتی ژنە مێدیاکار، بازرگان، نمایشکاری جلووبەرگ، گۆرانیبێژ، خانمەئەکتەر و دیجەی ئەمریکییە. ئەو کچە گەورەی کۆنراد هیلتنە، دامەزرێنەری زنجیرە هۆتێلی هیلتن. ئەو لە نیویۆرک سیتی لە دایکبووە، دواتر لە نەوەدەکان ناوبانگی لە کالیفۆرنیا دە ...

                                               

لیزا مینێلی

لیزا مینێلی خانمەکتەر، گۆرانیبێژ و سەماکەری ئەمریکییە، یەکێکە لە براوەکانی خەڵاتی ئۆسکار. وەک ئەکتەرێکی شانۆش خەڵاتی تۆنی بەدەست ھێناوە. لەلایەن حکوومەتی فەڕەنساوە، مێدالیای ڕێزلێنانی پێدراوە. لیزا لە ساڵی ١٩٦١، چووە نیویۆرک سیتی بۆئەوەی کاری زیا ...

                                               

عەلی کەردار

عەلی کەردار ساڵی ١٩٢٨ لە ئاوایی باخچەی بناری چیای میرقاز، سەر بە شاری بۆکان لە دایک بووە. حەیران و بەیت و باوی لە دەمی خۆشخوانانی وەک "ساڵە کوردە" و "کەریم ملخوار" و "ڕەحمان لێفەدروو"وە قۆزتۆتەوە و بە زەوقی خۆی وەریگرتوون و کوتوونیەتەوە. حەیرانی ...

                                               

ھاملێت

ھاملێت ناوی شانۆیەکی نووسراوەی ویلیام شێکسپیر شانۆنووسی بەناوبانگی ئینگلیزە کە بە یەکێ لە شاکارەکانی شانۆی جیھان لە قەڵەم دەدرێت. شانۆنامەکەی ھاملێت تراژیدییەکە کە لە ماوەی ساڵانی ١٥٩٩ تا ١٦٠٢دا نووسراوە. کاراکتەری سەرەکیی شانۆکە ھاملێت شازادەی د ...

                                               

بێن جۆنسۆن

بێن جانسۆن شاعیر و شانۆنووسی بەناوبانگی ئینگلیزی ھاوچەرخی ویلیام شێکسپیر بوو. لە وێستمینستەردا لە دایک بوو. ناوی کامڵی بێنجامین جانسۆن بوو.

                                               

پێدرۆ کاڵدێرۆن دێ لا بارکا

پێدرۆ کاڵدێرۆن دێ لا بارکا یان کاڵدێرۆن شانۆنووس و شاعیری بەناوبانگی ئیسپانیایی بوو. ئەو لە دوای کەسانێ وەکوو سێرڤانتێس و لۆپێ دێ ڤێگا و لە دواییەکانی سەردەمی زێڕینی ئیسپانیادا ژیا.

                                               

جۆن درایدن

جۆن درایدن کەسایەتیەکی بەناوبانگی ئینگلیزە و بەیەکێک لەناودارترین شاعیر و ئەدیبی ئینگلتەرا دەژمێردرێت، بەتەنھا شیعری نەنوسیوە بەڵکو داھێنانی لە شانۆگەری و ڕەخنەگرتنی ئەدەبی و وەرگێڕاندا کردووە، لە١٩ی ئابی ١٦٣١ لەدایکبووە، سەر بە مەزھەبی کاسۆلیکی ...

                                               

مۆلیێر

مۆلێر ماوەی ژیان, مۆلێر شانۆنووس و ئەکتەرێکی ناسراوی فەڕەنسیە ، بابەتە هونەریەکانی مۆلێر لەبابەتی کۆمێدین

                                               

ئانتۆن چێخۆڤ

ئانتۆن چیخۆڤ لە کورتەچیرۆک و شانۆنووسی ڕووس بووە کە بەیەکێک لەھەرە نوسەرە بەناوبانگەکان دادەنرێت لە بواری نوسینی کورتە چیرۆکدا.

                                               

ئەلێکساندر پوشکین

ئەلێکساندر سێرگێیێڤیچ پووشکین نووسەری ڕووس لە سەردەمی ڕۆمانتیسم دایە و بە یەکێک لە مەزنترین شاعیرانی ڕووس و ھەروەھا بنیادنەری ئەدەبی ڕووسی دەناسرێت. ئەو لە بنەماڵەیەکی پلە بەرزی ڕووسی لە مۆسکۆدا لە دایک بوو. یەکەمین شیعری خۆی لە تەمەنی ١٥ساڵاندا ...

                                               

ئەلیکساندر دووما (باوک)

ئەلیکساندر دووما یان ئەلیکساندر دوومای باوک نووسەری سەدەی نۆزدەی فەڕەنسیە کە بە ھۆی نووسینیەکانی بەناوبانگە. کتێبەکانی بە زۆرتر لە سەد زمانی دنیا وەرگێڕدراون. وەک نوسینە مێژوییەکانی وەک "سێ تفەنگچی" و "کنت مونت کرسێو" کە هەردووکی لەماوەی دووساڵدا ...

                                               

جۆرج بێرنارد شۆ

جۆرج بێرنارد شۆ نووسەرێکی شانۆیی ئێرلەندی و یەکێک لە دامەزرێنەرانی قوتابخانەی لەندەن بۆ ئابووری بوو. یەکێکە لە کەڵە ئەدەبیانی بەریتانیا و ئێرلەندا. یەکەم نووسینی پڕسوودی لە بارەی موزیک و ئەدەبی ڕەخنەیی بوو، بەهرە سەرەکیەکی لە بواری دراما بوو، زیا ...

                                               

یۆھان ڤوڵفگانگ فۆن گۆتە

یۆھان ڤوڵفگانگ ڤۆن گۆتە ، شاعیر، نووسەر و فەیلەسۆفی ئاڵمانیاییە کە بە یەکێک لە گەورەترین شاعیرانی مێژووی ئورووپا دەناسرێت. گۆتێ لە بواری شێعر، پەخشان و درامادا بابەتی نووسیویە. لە ٢٨ ئۆغۆستسی ساڵی ١٧٤٩ لە شاری فرانکفۆرتی ئەڵمانیا لەدایک بووە، دای ...

                                               

ناوی تۆ (فیلم)

ناوی تۆ فیلمێکی وێنە جوڵاوی دروستکراوی ستۆدیۆکانی تۆھۆ و کۆمپانیای میکس وێڤ فیلمسە. دەرھێنەر و نووسەری فیلمەکە ماکۆتۆ شینکایە، ئەنیمییەکە توانی ببێتە یەکەم ئەنیمی کە بتوانێت ١٠٠میلیۆن دۆلار ببڕێت لە ژاپۆن، جۆری ئەنیمەیشنەکە ڕۆمانسی و خەیاڵی و نھێ ...

                                               

ھۆمیرۆس

ھۆمیرۆس ، ھۆنراوەنووسێکی گریکی بەناوبانگ و نووسەری ھەردوو داستانی بەناوبانگی ئەلیادە و ئۆدیسا، ھەستا بە بەنەمرکردنی شەڕی تەڕوادە بەشێوەی ھۆنراوە بە شێوەیەکی زۆر ورد و پاراو، کە پێدەچێت روویدابێت لەدەوروبەری ساڵی ١٢٥٠ پ.ز. بەوەشەوە رانەوەستا تا دا ...

                                               

پارمێنیدس

پارمێنیدس لە دوو سەدەی ی پێش زایینیدا ژیاوە و فەیلەسوفێکی یۆنانیە و سەر بە فێرگەی ئیلیاییەکانە، بنچینەی فەلسەفەکەی لەسەر بیناکرد، کە ئەم ڕەھەندەش پێی وایە کە جیھان نەگۆڕە و ھەبوونیش ڕاستیەکە ھەتاھەتایە نەگۆڕە، بۆ ڕەھەندی بەرامبەریش کە ھێراکایتس و ...

                                               

تالیس

تالیس زانای ماتماتیک و ئەستێرەناس و فەیلەسووفێکی پێشسوقراتیی خەڵکی شاری میلیتوس لە ئاسیای بچووک بوو. تالیس یەکێکە لە حەوت حەکیمی یۆنان. زۆرێک، کە بەرچاوترینیان ئەرەستووە، بە یەکەم فەیلەسووفی یۆنانی دەزانن و، ئەگەر واش نەبێ، لە باری مێژوویییەوە ئە ...

                                               

سوقرات

سوکرات فەیلەسووفێکی یۆنانی کۆن بوو کە بە یەکێک لە دامەزرێنەرانی فەلسەفەی ڕۆژئاوایی دادەنرێت. سوکرات کەسایەتییەکی لێڵ و ناڕوونی ھەیە لە مێژووی فەلسەفەدا. ئەو ھیچ نوسراوەیەکی لە خۆی بەجێ نەھێشتووە؛ ئەوەی کە ئەمڕۆکە دەیزانین لەسەری ھەمووی بەھۆی نووس ...

                                               

قوتابخانەی میلیتۆسی

قوتابخانەی میلیتۆسی قوتابخانەیەکی فیکری بوو لە سەدەی شەشەمی پێش زاییندا. ئەندێشەگەلی سەر بەو قوتابخانەیە لەلایەن سێ فەیلەسووفی خەڵکی شاری میلیتۆسەوە شرۆڤە کراون: تالیس، ئاناکسیماندرۆس و، ئاناکسیمینیس. ئەم سێ کەسە، دژی باوەڕە باوەکانی سەردەمی خۆیا ...

                                               

ھەیفا زەنگەنە

ھەیفا زەنگەنە نووسەر، ڕۆماننووس، هونەرمەند و چالاکوانی سیاسیی کوردی عێراقییە، ئەو بە نووسینی ڕۆمانی ژن لە گەشتێکدا: لە نێوان بەغدا و لەندەن ناوبانگی دەرکرد. هەیفا نووسەر و هوونەرمەندێکی سوریالی بوو.

                                               

ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠١٢

ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ یان ناوەڕەسمیەکەی یاریەکانی ئۆڵۆمپیادXXX ئەم ئۆلۆمپیادە لە شاری لەندەن بەڕێوەدەچێت ، لە ٢٧ ی تەمووزی ٢٠١٢ دەست پێدەکات و لە ١٢ەی ئابی ٢٠١٢ەش کۆتایی پێدێت

                                               

زووم

زووم کۆمپانیایەکە لە کالیفۆڕنیا کار دەکات لە بواری فەراھەمھێنانی خزمەتگوزرایی سەرھێڵ بۆ کۆنگرە و قوتابخانە و کۆمپانیاکان لە ڕێگای ڤیدیۆ و دەنگەوە. لە ساڵی ٢٠١١ دامەزراوە لەلایەن ئیریک ئس یووانەوە. زووم چەندین کێشەی جیاوازی ھەیە، بە تایبەت کێشەی پ ...

                                               

پەیکەر

پەیکەر یان کۆتەڵ شێوەی کەسێک یان شتێکە کە لە بەرد بتاشرێت یان لە قوڕ، تەختە، کانزا، یان هەر کەرەستەیەکی تر دروست بکرێت، بتوانرێت بە قنجی دابنرێت و هەر چوار لای بۆش بێت. بەو کەسەی پەیکەران دروست دەکات دەڵێن پەیکەرتاش، و بە پیشەکەش دەوترێت پەیکەرتا ...

                                               

سەردەمی بەستەڵەک

سەردەمی بەستەڵەک سەردەمێکە لە سەردەمەکانی مێژووی گۆی زەوی، کە لەم سەردەمەدا چینەکانی بەفر ناوچەیەکی بەرفراوانی گۆی زەوی داپۆشی بوو، مەزندە دەکرێت کە چەندین سەردەمی بەستەڵەک ھەبووبێت کە ھەر یەکەیان ملیۆنان ساڵی خایاندبێت. لە دوایەمین سەردەمی بەستە ...

                                               

ھەڵسەنگاندنی بێژنگی

ھەڵسەنگاندنی بێژنگی یان تاقیکردنەوەی دیاریکردنی قەبارەی تەنۆڵکە پڕۆسەیەکی باوە لە ئەندازیاری شارستانیدا، کە تایبەتە بە دیاریکردنی قەبارەی تەنۆڵکەکان. ئەم کارە لەڕێگای ھێنانی زنجیرەیەک بێژنگی ئاسنین کە تێیدا ھەر یەکەکەیان قەبارەی نێوانیان بچووکتر ...

                                               

زمانی مەراغەیی

زمانى مه‌راغه‌يى يان مه‌راغى به‌ له‌ زمانه‌ هيندۆ-ئه‌وروپيه‌كانه‌‌و زياتر له‌ دێهاته‌كانى بنارى ئا‌له‌موتى پارێزگاى قه‌زويندا به‌ يه‌ك شێوه‌زار ئاخاوتنى پێ ده‌كرێت. ناوه‌كه‌ له‌ ناوى ‌وه نزيكه‌‌ ‌ كه‌ شارێكه‌ له‌ ئوستانى ئازه‌ربێجانى رۆژهه‌ڵات و ...

                                               

کورانی

کورانی یا کۆرونی ناوی شێوەزارێکی زاری کوردیی باشووریی زمانی کوردییە و لە پارێزگای فارسی وڵاتی ئێران و لە نزیک کازروون و نێوان شیراز و سپیدان لە ناو ھۆزی کورانی قسەی پێ‌دەکرێ. ئەم ھۆزە لە لایەن کەریم خانی زەندوە لە کوردستانەوە کۆچ دراونە بۆ فارس ل ...

                                               

کەلانی-عەبدوویی

کەلانی-عەبدوویی یا کەلونی-عەبدوویی ناوی شێوەزارێکی زاری کوردیی باشووریی زمانی کوردییە و لە پارێزگای فارسی وڵاتی ئێران و لە نزیک کازروون و لە دوو گوندی کەلانی و عەبدوویی قسەی پێ‌دەکرێ.

                                               

لوڕی

لوڕی یەکێک لە زمانە کوردیەکانە، کە لە شاخەی زمانە ئێرانییەکانی باشووری ڕۆژاوا دەستەبەندی کراوە. لوڕی وێراێ زمانی کوردی لە زمانە ئێرانییەکانی باشووری ڕۆژاوای ئێران بە ئەژمار دێن. زمانی لوڕی لە بەشێکی گەورە لە ئێڕان قسە دەکرێت. زمانی لوڕی لە ناوەند ...

                                               

زمانی پاڵی

زمانی پاڵی زمانێکە کە ھەندێک لە کۆنترین نووسراوەکانی ئایینی بوودیزمی پێ نووسراوە. ئەم زمانە ھەنووکە ھیچ ئاخێوەری نەماوە و کەس قسەی پێ ناکا؛ بەڵام ھێشتا فێر دەکرێت. فێرکردنی ئەم زمانە بۆ سروودە ئایینیەکانە.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →